INAGURASAUN BALKAUN ÚNIKU BOBONARO

BOBONARO, Kinta-Feira 12 Marsu 2026 – Sua Exelénsia Ministru Administrasaun Estatál (MAE), Tomás do Rosário Cabral no  Repezentante Programa Nasaun Unidas bá Dezenvolvimentu (PNUD), Sra. Katyna Argueta hamutuk ho Sua Exelénsia Primeiru Ministru (PM), Kay Rala Xanana Gusmão hala’o inaugurasaun bá edifísiu Balkaun Úniku (BU) iha Postu Administrativu Maliana, munisípiu Bobonaro,

Prezensa Balkaun Úniku ne’e atu hakbesik prestasaun servisu bá sidadaun sira, moderniza no simplifika servisu atendimentu bá públiku ho lalais no fásil, no bele promove transparénsia hodi governasaun di’ak besik-liu bá povu.

Balkaun Úniku ne’e estabelese bá da-siak iha territóriu, liu-liu iha Bobonaro neʼebé mai ho ekipamentu foun no lori servisu governamentál sira atu trata Billete Identidade (BI), Pasaporte, no Sertidaun Kriminál hodi hamenus tempu, kustu no todan bá viazen sidadaun sira ne’ebé hela do’ok hosi kapitál.

“Obrigadu ba Programa Nasoins Unidas nian ba Dezenvolvimentu, parabens ba Bobonaro. Uza ida ne’e ho diak, evita falsifikasaun dadus no dokumentus. Tenki servisu ho responsabilidade no integridade”. Xefe Governu husu

Ministru Administrasaun Estatál (MAE), Tomás do Rosário Cabral informa katak Balkaun úniku ne’e estabelese uluk iha munisípiu Manatuto, Baucau, Ataúro, Aileu, Manufahi, Covalima no Oecusse, remata ho Bobonaro, Ermera no Lautém sei inaugura iha semana oin. Sira ne’ebé sei iha prosesu konstrusaun maka munisípiu Viqueque ho Ainaro.

Balkaun Úniku maka sistema ida integradu, servisu hamutuk ho liña ministeriál sira liu-liu Ministériu Justisa.

Prosesu pasaporte halo iha Balkaun Úniku ne’e, maibé imprime iha Dili tanba Pasaporte hanesan dokumentu ida ofisiál tebtebes, nia sentrál iha Serve ne’ebé iha Ministériu Justisa. Maibé dokumentu seluk prodús iha Balkaun Úniku.

Servisu ne’e hetan apoiu mós hosi Ministériu Transporte no Komunikasaun (MTK) tanba prosesu sira ne’e tomak presiza internet. Alende ne’e servisu hamutuk mós ho Programa Nasaun Unidas bá Dezenvolvimentu (PNUD) desde tinan 2023.

“Balkaun Úniku ida ne’e bele fasilita no governasaun besik liu tan ba povu. Ida ne’e sai sentru ida Governu sentral nian, informasaun tomak iha ne’e. Balkaun Úniku iha vantajen maka ema atu mai trata dokumentu ita tama, ita dada númeru, la iha ema ida mak mai reprezenta,” Ministru hateten.

Repezentante PNUD, Katyna Argueta kongratula Governu TL tanba ho prezensa Balkaun Úniku ne’e bele reforsa liu-tán prestasaun servisu públiku bá sidadaun sira. Balkaun Úniku reprezenta etapa prátika ida bá administrasaun públiku ida ne’ebé efisiente, transparante no tau sidadaun nu’udár sentru.

“Hau elojia Governu Timor Leste partikularmente Ministru Administasaun Estatál ba ninia vizaun no determinasaun ne’ebe demonstra ona, nune’e bele hola inisiativa importante ida ne’e sai realidade. Ida ne’e hanesan atinjimentu ida ne’ebé ita hotu tenki orgullu,” nia elojia.

Inisiativa ida-ne’e la’ós de’it depende bá infraestrutura ne’ebé ohin inaugura maibé sei depende liu-tán bá kompromisu ne’ebé kontinua bá iha servisu ne’ebé ho kualidade, akuntabilidade no servisu ne’ebé bele responde bá nesesidade sidadaun nian.

PNUD komprometidu hodi servisu hamutuk ho Governu no povu Timor-Leste atu haforsa liután instituisaun, hadi’a servisu no apoia dezenvolvimentu sustentável iha munisípiu tomak.

Prezidente Autoridade Munisípiu Bobonaro, Paulo Moniz Maia agradese bá Governu no parseiru PNUD ne’ebé estabelese ona edifísiu ne’e.  Maski edifisíu ida-ne’e ki’ik, maibé ohin no aban bá oin sidadaun sira bele mai trata ona dokumentus iha-ne’e.

#Remata

Medi@Mae_2026