INAGURASAUN BALKAUN ÚNIKU IHA MUNISÍPIU ERMERA

ERMERA, 25 Marsu 2026 – S.E. Ministru Administrasaun Estatal, Tomás do Rosário Cabral hamutuk ho S.E. Ministru Justisa, Sergio da Costa Hornai, Embaixador Portugal mai Timor-Leste no Reprezentante Rezidente UNDP iha Timor-Leste, Sra. Katyna Argueta, ofisialmente inaugural ona Balkaun Úniku iha Munisípiu Ermera.

Balkaun Úniku ne’e kria tuir Dekretu-Lei nu. 49/2023 no regula hosi Dekretu-Lei nu. 3/2025, ne’ebé integradu iha Diresaun-Jerál ba Simplifikasaun, Modernizasaun no Administrasaun Lokál, ho tutela husi Ministériu Administrasaun Estatál, nu’udar mekanizmu ida hodi promove prosesu desentralizasaun ne’ebé habelar prestasaun servisu públiku, hamenus burokrasia no aumenta transparénsia, satisfasaun no konfiansa iha administrasaun públika.

Inisiativa ida-ne’e alinha ho esforsu desentralizasaun Governu Konstitusionál Dasia nian, ne’ebé define objetivu fundamentál tolu ba Balkaun Úniku sira: hakbesik prestasaun servisus ba sidadaun sira, moderniza no simplifika servisus públikus ho dalan ne’ebé lais no asesivel, no promove transparénsia, hodi hakbesik governasaun di’ak ba povu.

Ho ezistensia Balkaun Uniku permite sidadaun sira atu hetan asesu ba servisu públiku oioin iha fatin ida de’it no reprezenta poupansa ba tempu no rekursus ida ne’ebé signifikativa.

Excia Ministru Administrasaun Estatal iha intervensaun agradese ba apoiu husi PNUD no fo apresiasaun ba Diresaun Geral Simplifikasaun, Modernizasaun no Administrasaun Lokal MAE ne’ebé responsabiliza ba instalasaun Balkaun Uniku iha munisipiu sira hotu.

Oras neé dadaun Balkaun Uniku instala ona iha munisipiu sanulu-resin-rua, hela deit munisipiu Ainaro ho Viqueque nebé tuir planu sei remata iha tinan ida ne’e nia laran.

Excia Ministru Administrasaun Estatal husu ba PNUD atu esforsa bele finaliza lalais projetu ida ne’e hodi bele ativa servisu balkaun uniku iha municipiu sira hotu. Governante ne’e afirma liu tan katak, objetivu prinsipal mak atu asegura katak centro modernizasaun ida ne’e bele kontrola servisu hotu, hanesan: Servisu imigrasaun; Servisu ba ema sira ne’ebé hakarak halo investimentu: Prosesu dokumentus sira ne’ebé bele hetan ho lalais no fasil liu.

Iha oportunidade neé, S.E. Ministru MAE husu ba Xefe Suku sira atu esforsa hodi lalais finaliza fixa família, atu nuné evita duplikasaun dadus ba sidadaun sira.

Entretantu, Reprezentante Rezidente UNDP iha Timor Leste, Sra. Katyna Argueta afirma katak, ho instalasaun Balkaun Úniku iha Munisipiu Ermera hamutuk 12 mak funsiona ona iha Timor laran tomak, hodi fasilita komunidade sira bele trata dokumentu hanesan Pasaporte, Sertidaun RDTL, BI, Registu Kriminal ho lais no besik.

Eventu neé hetan partisipasaun husi Membro governu konstitusional Da-Sia, Komisariu CFP, Komisariu CAC, Presidente Autoridade, Diretores-gerais, Diretores-Nasionais, Autoridade Lokal no komunidade.

#Hotu

#Medi@Mae_2026